• home
• voor jou
• support
• algemeen

home

Zelfbeeld

Belangrijk om te ontdekken wie je bent

Sta je 's ochtends vroeg voor de spiegel je haar te kammen, flitst het opeens door je heen: ‘Die jongen daar, of dat meisje, ben ík dat nou? Wie ben ik eigenlijk? Wie wíl ik zijn?' Omdat dat best lastige vragen kunnen zijn, gingen we ermee naar Willemieke Rodenhuis. In het dagelijks leven is zij orthopedagoge en werkt ze veel met tieners. Ze wilde graag met ons meedenken!

Is het niet gek als je je opeens afvraagt: wie ben ik?
Helemaal niet! Het is juist 100% normaal! Als tiener zit je in een fase waarin er heel veel verandert aan je uiterlijk en in je lichaam. Maar dat niet alleen, ook je manier van denken verandert. Daardoor ga je bijvoorbeeld steeds meer een eigen mening vormen en krijg je soms een andere kijk op de mensen om je heen en ook op jezelf. Vaak ben je in deze periode heel kritisch over jezelf.
Heel veel tieners hebben ook last van heftige gevoelens. Het ene moment zijn ze ontzettend blij en het andere moment hebben ze het helemaal gehad met alles en iedereen - ook met zichzelf. Ook dat heeft weer te maken met die ingewikkelde fase waarin je als tiener zit. Al met al is het een heel complex proces. We noemen dat wel de ‘ontwikkeling van een identiteit'.

Ervoor uitkomen
Wat is dat eigenlijk: ‘identiteit'?
Nou, dat is best lastig om uit te leggen. Ik zal het proberen duidelijk te maken met een voorbeeld. Als de politie vraagt naar je identiteitsbewijs, dan staat daar je naam op met een foto, je geboortedatum en je lengte, en of je van het mannelijke of het vrouwelijke geslacht bent. Daarmee zeg je: dit ben ik, dat is mijn identiteit. De combinatie van jouw kleur haar en kleur ogen, samen met je naam, lengte, geslacht en geboortedatum maken dat het echt om jou gaat: dat ben jij! Voor de politie zijn deze uiterlijke kenmerken genoeg.
Maar als we zeggen dat een tiener een identiteit aan het ontwikkelen is, dan bedoelen we wel wat meer. Dan hebben we het niet alleen over je uiterlijke kenmerken, maar ook over je innerlijke kenmerken. Wat maakt jou nou jou? Wie ben jij als persoon? Als je op de vraag ‘wie ben ik?' kunt antwoorden: ‘DIT BEN IK!', dan hebben we het over ‘identiteit'. Je kent jezelf en hebt jezelf leren accepteren. En... je durft ervoor uit te komen dat je bent die je bent.

Ze zeggen wel 's dat je je identiteit moet ‘ontdekken'. Ben je ‘m kwijt dan?
Nee, je bent ‘m niet kwijt. Toch zul je in je tienertijd merken dat je over jezelf gaat nadenken. Stukje bij beetje ontdek je wie je bent en hoe je bent. Eigenlijk is dat een soort ontdekkingstocht: je gaat steeds meer begrijpen van jezelf en van je manier van reageren.

Is het belangrijk om te weten wat je identiteit is?
Ja, ik zou zelfs zeggen: dat is superbelangrijk. Hoe heftig die ontdekkingstocht ook kan zijn, het is gewoon ontzettend goed dat je steeds beter weet wie je bent en wat bij jou past. Het geeft namelijk een heleboel duidelijkheid voor jezelf als je weet wie je bent.

Eigen mening
Hoe kom je nu aan je identiteit, waardoor wordt die bepaald?
Je identiteit wordt voor een heel groot deel bepaald door de mensen om je heen. Je zult van de mensen die voor jou belangrijk zijn ideeën en meningen over gaan nemen. Een opa of een tante kunnen heel belangrijk voor je zijn, of een leider van de club. Het zijn vaak mensen bij wie je je thuis voelt. Door met hen te praten of te discussiëren, leer je je eigen mening over iets te vormen.

Wat heeft je identiteit met geloven te maken?
Je identiteit vorm je niet alleen door mensen die voor jou belangrijk zijn, maar ook door te kijken naar wie je bent voor God. De Heere God kijkt heel speciaal naar jou. Hij heeft je gemaakt als uniek schepsel. Hij houdt van jou. Over Zijn liefde voor jou wordt in de Bijbel heel veel verteld. Hij weet ook dat je niet volmaakt bent, maar toch nodigt Hij je uit om Zijn kind te zijn. Dat is mogelijk omdat de Heere Jezus voor jou en mij Zijn leven gegeven heeft. Als je in je leven mag ontdekken dat je een kind van God bent, zal dat allesbepalend zijn voor het antwoord op de vraag ‘Wie ben ik?'.

Bij God horen
Hoe komt het dat je je juist als tiener zo onzeker kunt voelen?
Dat heeft weer alles te maken met alle veranderingen in je lichaam. Je wordt heen en weer geslingerd door je gevoelens en je vindt het enorm belangrijk wat anderen ervan vinden. Juist in deze periode gaat het vaak door je hoofd dat je wel zou willen zijn als die en die: je bewondert de goede en mooie dingen in die ander. Als je dan naar jezelf kijkt, ben je juist super negatief. Soms kun je daardoor in een negatieve spiraal komen. Dan ben je bezig met het ontwikkelen van een negatief zelfbeeld.

Stel dat je erachter komt dat dít je identiteit is: ik ben dom, lelijk, onbelangrijk, waardeloos enz....
Laat je niet aanpraten dat dit je identiteit is. Je identiteit is in de eerste plaats dat je door God gemaakt bent. Alleen dáárom al ben je van grote waarde! Wat je kan helpen, is te bedenken waar de Heere God naar kijkt. Kijkt Hij ook naar je uiterlijk? Naar wat je allemaal wel of niet kunt? Nee, voor God is maar één ding belangrijk: ‘Geloof je dat Ik je zonden vergeven wil en dat je bij Mij mag horen?'

Wat moet je doen als je je onzeker over jezelf blijft voelen of als je een negatief zelfbeeld hebt?
Als je je over bijna alles in je leven onzeker voelt, ga er dan over praten met iemand. Praat er ook over met God! Want als je onzeker bent en blijft over jezelf, kun je ook niet op een goede manier bezig zijn met de vraag ‘wie ben ik?' Het kan dan bijvoorbeeld lastig worden welk beroep je zult kiezen. Ook zien we wel dat tieners die een negatief zelfbeeld ontwikkelen, later veel moeite hebben met het krijgen en onderhouden van relaties. Dat is natuurlijk geen prettig vooruitzicht. Zoek daarom samen met je ouders, via school of iemand uit de kerk iemand op met wie je kunt nagaan waarom je dit beeld van jezelf hebt en wat je eraan kunt doen.

TIP: lees ‘s het boekje ‘Niemand is zoals jij' van Max Lucado!

Wat stel jij nou voor?
Wat stel jij nou eigenlijk voor? Wie denk je wel niet dat je bent? Laten we het maar toegeven: met die vraag is iedereen wel eens bezig. Is het niet omdat andere mensen hem aan je stellen, dan is het wel omdat je het jezélf afvraagt: wat stel ik nou eigenlijk voor? Een spannende vraag...
Er zijn mensen die dan wijzen op hun prestaties of hun macht: kijk 's naar wat ik kan, ik tel heus wel mee hoor! Anderen zoeken het meer in hun populariteit: als andere mensen maar positief over me praten, dán stel ik wat voor! Weer een andere categorie vindt het vooral belangrijk hoeveel bezit ze hebben: ik ben iemand omdat ik een dure auto heb, een mooie scooter of het nieuwste mobieltje...
Prestaties, populariteit en bezit - het zijn allemaal dingen waar je je identiteit in kunt zoeken. Maar 't is ook allemaal drijfzand, omdat het allemaal een keer voorbijgaat. Weet je wanneer je echt iemand bent? Als je kunt zeggen: ik ben... een kind van God! De duivel probeert je daarvan af te houden, zoals hij dat óók probeerde bij de Heere Jezus, toen hij Hem in de woestijn verleidde met macht, roem en rijkdom (Mattheüs 3:17-4:11). Laat je dus niks wijsmaken: jij stelt wat voor omdat je bij God mag horen!

Bron: Spirit jaargang 22, nummer 1

Er zijn nog geen reacties gegeven...