Gemeente-zijn

Coming-out van de koino's

Mailtje: of ik voor Cruciaal wil uitleggen wat de Bijbel over 'kerk' zegt en of ik het zo wil doen dat jullie een beetje meer van de 'kerk' gaan houden. Zal het lukken? Spannend. Veel jongeren zeggen: 'Die saaie kerk, dat voelt niet goed. En al die voorgeschreven dingen, al die oude gewoonten, ik geloof liever op mijn eigen manier. Ik vind het prima om m'n bijbel te lezen en gewoon hier en daar m'n christelijke ding te doen. Met m'n vrienden in een gesprek, de vereniging, een conferentie, contacten via internet. Dat alles is voor mij wel ongeveer wat voor andere mensen 'kerk' is. Méér heb ik niet nodig, prima toch? Als anderen zich wel happy voelen bij de kerk, goed voor hen!'

Herkenbaar? Je denkt misschien: 'Let op, nou gaat ‘ie dat afzwakken. Nou komt er zo'n zinnetje met 'maar'...' Nee, géén maar. Ik vind dat kerkenraden en gemeenteleden dat 'saaie-kerkgevoel' honderd procent serieus moeten nemen. Gevoel is méér dan een stemming. Aan gevoel zitten altijd gedachten en situaties gekleefd. Je gevoel gaat ergens over! Het gevoel dat jij krijgt bij het noemen van het woord 'kerk', bevat een boodschap die besproken moet worden.

Warm woord
Dat staat. Maar mag ik het in dit artikel over een andere boeg gooien? Ik heb iets in de Bijbel gevonden. Ik haal een woordje op uit de tijd van het Pinkstergebeuren, Handelingen 2:42. De gelovigen leefden in koinonia staat daar. Dat is een warm woord en betekent: deelnemer zijn in iets groters, delen, gemeenschap, ‘fellowship'. Koinonia staat in het Nieuwe Testament voor iets heel nieuws, eigenlijk voor jouw geboorte in een groep mensen. Daaronder zijn ook mensen die je niet zelf zou uitkiezen. Concreet: je eet met elkaar, praat met elkaar, helpt elkaar en - niet vanzelfsprekend - je staat ervoor open dat iemand jou dient.

Geen diepvriesproduct
Het betekent óók eenheid - niet in de zin van gelijke gedachten, maar in de zin van één Geest die je aan elkaar verbindt. Een verbinding door het geloof in Jezus Christus, wat Hij deed en doet voor ons. Het persoonlijke, individuele wordt door koinonia niet opgeheven. Je bent echt een unieke schepping. Én je bent verbonden in één geloof. Verschillend en toch gelijkgericht. Koinonia is niet statisch, geen diepvriesproduct. Het is een gebeuren, warm, wervelend. Koinonia duidt op het werk dat de Heilige Geest in een mens doet via een ander mens. Ook iemand die je zelf niet uitgekozen hebt - hou dat vast!

Koino's
Koinonia - delen - is niet zomaar ‘jij een pepermuntje, ik een pepermuntje'. Het gaat dieper. Het is Gods 'vormingswerk' aan ons innerlijk. God is de Pottenbakker die ons vormt. Dus God gebruikt jou in het leven van anderen. God gebruikt een ander in jouw leven. Koinonia is een middel in Gods hand om mensen dichter bij Hem en bij elkaar te brengen. In principe..., want gelovigen gedragen zich niet altijd zo.
Niet meer op jezelf, maar ten dienste van anderen. En omgekeerd, anderen naar jou. Zulke mensen die dat weten en doen, noem ik koino's. Zij zijn verbonden met andere gelovigen. Door het geloof in Jezus, Zijn dood en opstanding. Die verbondenheid is geen gebakken lucht. Het is de Heilige Geest die werkelijk een lijntje legt tussen mensen.



Op onze schouders
Stel jij zit naast iemand, niet per se een goede bekende. Achter jullie staat een leukerd, die tegelijk op jullie schouders tikt en wegrent. Jullie reageren natuurlijk. Je draait je hoofd, kijkt je buur aan en er begint een proces. In dat proces vraag je je af: 'Jij tikt mij toch aan. Wat is er, wat wil je van me? Wat betekenen wij voor elkaar? Wij kijken elkaar aan - en nu?!'
Zo ongeveer kun je je dat voorstellen: de Geest tikt tegelijk op onze schouders met als doel dat we elkaar aankijken, elkaar zien en vragen wat we voor elkaar betekenen. Je wordt ertoe geroepen door God zelf. Hij kiest de schouders waarop Hij tikt. Oh, lastig! En kennelijk worden we daarbij helemaal ingeschakeld, want er staat 'zij volhardden in de koinonia'. Actie dus. Zij hielden vol, ook als het moeilijk is. Het woord volharden spreekt van inspanning. Je gaat voor goud.

Elkaar opzoeken
Wat onze tijd nodig heeft, is de coming-out van koino's. Koino's vragen zich niet eerst af: 'Wat heb ik eraan?', maar: 'Wat hebben anderen aan mij?' Als volgelingen van Jezus, gedoopte mensen in wie de Heilige Geest werkt, zeggen ze: 'Temidden van deze mensen heeft de Geest me op de schouder getikt! Deze mensen zie ik en zij zien mij (althans zij zijn geroepen om mij te zien) - nu heb ik een verantwoordelijkheid voor ze en zij voor mij. Ik ben een koino door wie de Heere God koinonia wil uitwerken.'
Misschien zeg je: 'Daar moet ik wel even voor gaan zitten hoor. Ik, een koino? Wat doet een koino?' Nou ja, om elkaar te 'zien', moet je in ieder geval elkaar opzoeken. Stel dat jij 's zondags in bed ligt of met sport bezig bent terwijl anderen in de kerk zijn en de Heilige Geest tikt op jullie schouders, dan zijn er barrières. Je ziet elkaar niet. Kerkdienst, catechese, vereniging, et cetera zijn plekken waar je broeders en zusters vindt. Hoe vaak? Ik vertrouw erop dat de Heilige Geest Zijn mening in het hart van een koino wel duidelijk maakt. En je kunt het anderen ook vrágen, wat zij van jou verwachten en waarom.

Uit de kast
Koino's gaan wel eens moeilijke wegen, dat zeg ik er eerlijk bij. Je ontmoet teleurstelling, bijvoorbeeld bij koino's die nog niet uit de kast zijn gekomen. Gelovigen die maar moeilijk iets van een ander kunnen aannemen en die soms ook maar moeilijk kunnen geven. Op langere termijn loont het om praktiserend koino te zijn. Want de Geest is een langere-termijnwerker.
Oké. Ik daag je dus uit: wees een koino. Weet wat je wilt: koinonia. Weet wat koinonia is: contact, elkaar zien, geven en ontvangen, Gods stem horen, je niet puur door gevoel laten leiden, 70x7x opnieuw willen beginnen met een schone lei, gebed voor elkaar. Laat koinonia zien: in je concrete omgang met mensen van je kerk.

Belletje rinkelen
Mag je als koino dan nooit afstand nemen van de 'saaie kerk'? Moet je oude gewoonten accepteren en eronder lijden? Best een moeilijke vraag vind ik. Jongeren en ouderen hebben zulke verschillende verlangens. De kerk kan voor jongeren star zijn en benauwend. Volgens mij reageert een koino eerst zo: 'Op het moment dat ik denk: 'Ik heb geen zin in die mensen', moet er een belletje rinkelen. Is dit zo'n schouderklopje van de Heilige Geest?' Kijk elkaar aan. Ieder is verantwoordelijk zich af te vragen: wat kan ik voor de ander betekenen? Een tweede punt is: je mag de kerkenraad er ook op aanspreken: 'Jullie zijn ook koino's, zien jullie mij?'

Kanalen
Misschien vind je dat 'zien' wel vaag. Wat is het dan, ‘de ander zien'? Kijk eens naar iemand. Wat zie je, wat hoor je? Wat beweegt die ander? Wat vindt hij of zij belangrijk en wat moeilijk? Wat is zijn of haar aanvechting? Hoe wordt hij of zij in het geloof versterkt? En daar op reageren! Omgekeerd, wat ziet een ander bij jou? Laat jij je zien?! En vind jij een echt luisterend oor? Zo met elkaar omgaan, van de één naar de ander en andersom, heeft als gevolg dat we kanalen kunnen zijn waardoor de Heilige Geest werkt. Koino's zijn cool.

Schrijver: Ds. Albert van Kampen
Bron: Cruciaal jaargang 4, nummer 5

 

 

 

 

|