Seksverslaving

Als de spanning, de nieuwsgierigheid, het lekkere gevoel trekt...

Seksualiteit, daar is niks mis mee. Maar wat als je leven téveel in het teken staat van seks en je niet meer zonder kunt? We hebben het hier dus over seksverslaving en Ferdinand Bijzet weet daar het nodige van. Hij werkt als hulpverlener bij Stichting De Driehoek (een landelijk werkende gereformeerde hulpinstantie) en begeleidt mensen die verslaafd zijn geraakt aan seksualiteit.

Seksverslaafd, wat is het en wanneer ben je het?
‘Laat ik voorop stellen dat de vraag wanneer je seksverslaafd bent, voor mij niet het allerbelangrijkste is. Want wanneer je seksverslaving wetenschappelijk gaat bekijken, dan kom je heel wat criteria tegen waaraan je moet voldoen. Voor mij is het echter niet het allerbelangrijkste of je aan de criteria voldoet, maar of je last hebt van bepaald seksueel gedrag. Of je daar nu het stickertje ‘verslaving' op kunt plakken of niet, het feit dat je een probleem ervaart, is voor mij eigenlijk al voldoende om ermee aan de slag te gaan. Dan maakt de naam eigenlijk niet zoveel uit.'

‘Elisabeth Wurtzel geeft in haar boek ‘Het land Ritalin' een heel eenvoudige definitie van verslaving: ‘Iets waar je mee stoppen wilt, maar je kúnt het niet.' Deze definitie sluit heel goed aan bij wat cliënten die ik ontmoet, ervaren. Ze willen stoppen met bepaald seksueel gedrag, maar het lukt niet. Zelf spreek ik van seksverslaving wanneer er in het leven van een persoon een patroon van seksueel gedrag is ontstaan waarover hij/zij de controle is kwijtgeraakt.'

‘Het begrip seksverslaving kom je in de Bijbel niet tegen, maar wel zaken die het probleem omschrijven. Paulus noemt dat vaak de werken van het vlees, zonde. De term verslaving past hier wel bij, maar in de zin zoals Romeinen 6 het heeft over de slavernij van de zonde. Zowel in verslaving als in slavernij zit het woord slaaf. Blijkbaar kan zonde je tot slaaf van iets maken. Hier zie je het verschil tussen de wetenschap en de Bijbel. Zelfs wanneer je volgens de wetenschap niet aan de criteria seksverslaafd voldoet, kun je volgens de Bijbel zeer zeker vast zitten in een patroon van slavernij. Een patroon waarin de zonde macht over je heeft!'

Hoe vaak komt het voor en hoe zit dat bij jongeren?
‘Hoe vaak het voorkomt, is moeilijk te zeggen. Er worden wel getallen genoemd dat 5 procent van de bevolking seksverslaafd zou zijn. Maar in Nederland is er nog geen uitgebreid onderzoek naar gedaan. Wat wel iets zegt, zijn de statistieken over pornogebruik (zie http://mediafact.nl). Bezoek je meer dan 2,5 keer per maand een pornosite, heb je iedere dag 4,5 porno-emails in je mailbox, zoek je 3,6 keer per maand op een pornografisch onderwerp en download je maandelijks gemiddeld 2,7 pornovideo's? Dan behoor je wat mij betreft tot de risicogroep om verslaafd te worden aan cybersex (internetporno).

 



Zijn er bepaalde risicofactoren?

‘Die zijn er zeker. In veel gevallen van seksverslaving ontstaat de verslaving omdat de persoon zich onzeker voelt of met moeilijke dingen geconfronteerd wordt. En dan kan seks werken als vlucht. En wanneer je merkt dat je door seks kunt vluchten en dat dat een fijn gevoel oplevert, dan ga je dat steeds vaker doen.'

‘Toch is er niet bij iedereen sprake van vluchten uit de werkelijkheid. Steeds vaker ontmoet ik mannen en vrouwen bij wie de spanning, de nieuwsgierigheid, de interesse, het lekkere gevoel trok. Daarbij speelt mee dat seks in onze cultuur een groot goed geworden is. Er wordt open over gepraat en je ziet ook dat jongeren steeds vroeger seksueel actief worden. Seksuele overwinningen zijn in veel jongerengroepen trofeeën geworden. En ja, seks is iets dat vanuit zichzelf prettig is. Het is een gave en bedoeld als iets moois. Maar zoals bij zoveel mooie en goede gaven kan een teveel ervan zich ontwikkelen tot iets wat niet goed is. Voedsel is een gave van God, maar teveel eten leidt tot problemen. Eén van de methoden van satan is om het goede van God te gebruiken, het net iets vervormen en daardoor mensen strikken.'

(Hoe) kun je het voorkomen?
‘Seksverslaving kun je voorkomen door jezelf niet bloot te stellen aan allerlei pornografische zaken. Porno op internet kan spannend zijn voor jongeren, maar het is ook gevaarlijk. Het roept gevoelens van ‘méér' in je wakker. En dat méér is dan ook weer niet genoeg. Daarom kun je maar beter een radicale keuze maken om je er niet mee in te laten dan het risico lopen. De mannen die ik ontmoet, zijn allemaal met zelfbevrediging en een pornoblaadje begonnen. Het leek onschuldig, maar het was het niet. Dus: je huis schoon houden, een filter op de computer (gewoon om jezelf te beschermen) en geen films en clips kijken die op het randje liggen...'

‘In dit verband wil ik ook nog wel iets zeggen over zelfbevrediging. Dat wordt vandaag de dag door bijna iedereen als heel normaal gezien. Maar ook zelfbevrediging kan heel verslavend werken, vooral als je het doet wanneer je niet zo lekker in je vel zit. Of het kan een gewoonte worden, een gewoonte die zich steeds meer ontwikkeld naar een verslaving. Probeer er open over te zijn en spreek met goede vrienden af dat je elkaar mag bevragen op seksueel gedrag.'

En wat als je denkt dat je seksverslaafd bent?
‘Zoek hulp. Ga er met iemand over praten: je ouders, je predikant, een jeugdleider. Of neem contact op met een hulpverlener. Stichting De Driehoek heeft een mailadres: seksverslaving@dedriehoek.nl waar je je vragen naartoe kunt sturen. Belangrijk is je te realiseren dat je er in je eentje niet uitkomt, maar dát je er wel uit kunt komen.'

‘Zelf vind ik een tekst uit 1 Korinthe 6 heel mooi: ‘Of weet gij niet dat de onrechtvaardigen het Koninkrijk Gods niet zullen beërven? Dwaalt niet; noch hoereerders, noch afgodendienaars, noch overspelers, noch ontuchtigen, noch die bij mannen liggen, noch dieven, noch gierigen, noch dronkaards, geen lasteraars, geen rovers zullen het Koninkrijk Gods beërven. En dit waart gij sommigen; maar gij zijt afgewassen, maar gij zijt geheiligd, maar gij zijt gerechtvaardigd in de Naam van de Heere Jezus, en door de Geest van onze God.' (vers 9-11). De Bijbel noemt het probleem wel bij de naam. Het gaat in eerste instantie om zonde, zonde die je gevangen houdt. Maar 1 Korinthe 6 zegt daarna: ‘Sommigen zijn dat geweest!' Dus nu niet meer! En zie je wat hen veranderd heeft? De naam van Jezus en de Geest van God! Wow, als dat geen hoop geeft!'

Schrijver: Diane Palm
Bron: Cruciaal jaargang 3, nummer 4

|