Hoe bijbellezen spannend wordt - Meer dan de helft van alle tieners is niet tevreden met de manier waarop ze nu bijbellezen. Dat blijkt uit de enquête waarover het ging op de vorige twee pagina's. Ze zouden graag méér persoonlijk geraakt willen worden en méér nieuwe dingen voor zichzelf ontdekken. Kán dat? Kun je er wat aan doen om het bijbellezen spannender te maken?
Het antwoord op die vraag is heel duidelijk: jazeker! En het is helemaal niet zo moeilijk. Je moet er alleen wél wat voor over hebben. Hieronder een paar tips. Niet omdat het per se zo moet , maar gewoon: om je op ideeën te brengen! *)
Zelf ontdekken
De meeste tieners gebruiken bij het bijbellezen 't liefst een dagboek. Dat is heel goed, maar het heeft ook een nadeel. Want je leest dan vooral wat anderen (de schrijvers van dat dagboek) in de Bijbel ontdekt hebben. Spannender is het om zelf te ontdekken wat God in de Bijbel tegen je wil zeggen.
Dat gaat niet automatisch. Om zelf dingen in de Bijbel ontdekken, moet je ook zélf aan de slag. Eigenlijk komt het erop neer dat je moet gaan praten met het bijbelgedeelte. Dat wil zeggen: lezen, vragen stellen, nog een keer lezen, goed luisteren... Daar heb je dus wel even tijd voor nodig. Een goed gesprek voer je niet in vijf minuten, dat is ook bij de Bijbel zo. Als jij in drie minuten klaar wil zijn met het lezen van de Bijbel, is het begrijpelijk dat je het niet boeiend vindt. Maar dat ligt dan níet aan de Bijbel...
Antwoorden
Hoe zo'n gesprek gaat? Ik zei al: je moet doen alsof je met de Bijbel aan het praten bent. Dat doe je door voortdurend vragen te stellen. De drie belangrijkste zijn: 1. wat staat hier? 2. wat wil God ermee (tegen mij) zeggen? 3. wat doe ik ermee? Je zult merken: als je serieus met deze vragen omgaat, wordt het bijbellezen spannender. Want dan gaat de Bijbel ook antwoorden geven! Of eigenlijk: dan gaat God antwoorden geven!
Wat staat er?
Soms is direct wel duidelijk wat er staat, maar lang niet altijd! Als het wat ingewikkelder is, moet je het niet direct opgeven, maar nog een keer opnieuw lezen. Zo doe je dat bij een goed gesprek ook. Dan vraag je: wil je dat nóg een keer zeggen? Bij dat (her)lezen kun je bijvoorbeeld één van de volgende vragen stellen:
▪ Wat zijn belangrijke woorden in dit gedeelte? - Soms zijn er woorden die in een bijbelgedeelte steeds herhaald worden. Of woorden die je gewoon opvallen. Als je die voor jezelf gevonden hebt, heb je vaak al (iets van) de boodschap van het gedeelte te pakken.
▪ Wie / doet of zegt / wat? - Misschien een beetje schools, maar bij geschiedenissen waarin veel gebeurt, is het wél handig: pak een papier en maak daarop drie kolommen: 1. wie, 2. doet wat, 3. zegt wat? Lees het gedeelte nog eens en vul de kolommen in. Dan heb je het verhaal goed te pakken!
▪ Hoe kun je het óók vertalen? - Het kan heel verhelderend zijn om er één of twee andere vertalingen bij te pakken: één die makkelijker is, maar eventueel ook één die moeilijker is (die zijn namelijk meestal wat preciezer). Stel daarbij bijvoorbeeld de volgende vragen: zijn er verschillen? Welke vertaling vind ik het mooist? Welke is het duidelijkst?
Wat wil God ermee zeggen?
Als je begrijpt wat er staat, is de volgende vraag: wat wil God ermee tegen mij zeggen? Dat kan voor iedereen verschillend zijn, het is dus niet zo dat er maar één antwoord op mogelijk is. Om een antwoord te vinden, kun je bijvoorbeeld één van deze vragen stellen:
▪ Wat valt me op over...? - In de Bijbel gaat het over God en mensen (jij dus onder anderen). Vraag daarom bijvoorbeeld: 1. wat zegt dit gedeelte over God, 2. wat zegt het over de mens (over mij!), 3. wat kan ik ervan leren? Schrijf dat gerust op in een soort bijbelstudieschrift!
▪ Hoe zou ikzelf gereageerd hebben? - Een bijbelgedeelte kan opeens veel spannender worden als je je voorstelt dat je erbij was toen het gebeurde: hoe zou jij dan gereageerd hebben?
▪ Welk vers vind je ‘t mooist? - In een bijbelgedeelte staat soms heel veel, en misschien snap je lang niet alles. Maar als je nou moest aanwijzen wat jij 't mooiste (of belangrijkste) vers in dit gedeelte vindt, waarvoor zou je dan kiezen? Soms is dat even zoeken, maar waarschijnlijk heb je dan precies gevonden waarover God op dit moment iets tegen jou wil zeggen.
Wat doe ik ermee?
Bijbellezen heeft geen zin als je er geen conclusies uit trekt voor je jezelf. Daarom is het goed om ook dáárover in gesprek te gaan met de Bijbel: wat doe ik ermee? Opnieuw een paar voorbeelden:
▪ Welke tekst wil ik vandaag meenemen? - Je kunt natuurlijk niet alles onthouden wat je gelezen hebt. Maar je maakt het voor jezelf wél spannender als je jezelf dwingt om één zin of één vers te kiezen dat je vandaag met je mee wilt dragen (en dus uit het hoofd leert). Gewoon omdat je die mooi vindt, of omdat je je daardoor aangesproken voelt. Zeker weten dat God daarmee iets gaat doen...!
▪ Waar ga ik mee aan het werk? - Stel, je hebt ontdekt dat God door dit bijbelgedeelte jou iets wil zeggen over ‘vertrouwen op God', of over ‘geldbesteding', of ‘eerlijk zijn'. Leg dan de Bijbel even opzij en denk erover na: hoe ga ik daarmee om? Wat vind ik moeilijk? Lees daarna nog een keer het bijbelgedeelte. Wat zegt dat over de dingen die je net bedacht hebt? Wat ga je daarmee doen in de praktijk?
▪ Wat wil ik aan God terugzeggen? - Als je de Bijbel leest, wil God daarmee iets tegen jou zeggen. Probeer nou 's in één zin op te schrijven wat je tegen God terug zou willen zeggen. Wil je Hem ergens voor bedanken of ergens om vragen?
Nog een paar tips
▪ Op deze manier lezen, daar moet je misschien even aan wennen. En misschien heb je in het begin het idee dat het niet lukt. Maar je moet er gewoon mee aan de slag gaan, mee oefenen en doorgaan. Hoe meer je het doet, des te spannender wordt het.
▪ Het is niet per se nodig om elke keer een heel hoofdstuk te lezen. Als je het doet op de manier van dit artikel, heb je soms aan een paar verzen al genoeg. Niet het vele is goed, maar het goede is veel!
▪ Waar begin je in de Bijbel? Gewoon bij Genesis en zo verder tot Openbaring? Dat kan, maar om het te leren, kun je beter ergens anders beginnen. Probeer bijvoorbeeld deze volgorde eens, met daartussendoor regelmatig een psalm:
- Markus: wat deed Jezus?
- Genesis: waar was het misgegaan?
- Johannes: wie was Jezus?
- Exodus: wat deed God voor Israël?
- Handelingen: hoe ontstond de kerk?
- Filippensen: het leven van een christen.
*) Een andere versie van dit artikel is ook geplaatst in de proefeditie van de Jongerenbijbel, die dit jaar is uitgedeeld op de EO-Jongerendag.
Schrijver: Herman van Wijngaarden
Bron: Spirit jaargang 22, nummer 1